Evlenmeye Yasal Temsilcinin İzni

Evlenmeye Yasal Temsilcinin İzni

Yasal temsilcinin izni, evlenmenin maddi koşullarından olan evlenme ehliyetine sahip olmanın unsurlarındandır. Diğer bir deyişle evlenme ehliyetine sahip olmanın Türk Medeni Kanununda öngörülen diğer bir koşulu yasal temsilcinin iznini almış olmaktır.

Yasal temsilcinin izni olmadan yapılan evlilikler nisbi butlanla sakat olur. TMK m. 153 f. I.

Bu sebeple küçük veya kısıtlı, yasal temsilcisinin izni olmadan evlenirse, izni alınmayan yasal temsilci evlenmenin iptalini dava edebilir.

 

Evlenme Başvurusu Evlenme Beyannamesi ile Yapılır

Başvuru Şekli

Evlendirme Yönetmeliği hükümlerine göre doldurulan ve aksi ispat edilinceye kadar doğruluğu kabul edilen evlenmek istenildiğine dair başvuru belgesine beyanname denilmektedir. Halk İçinde evlenme/evlilik beyannamesi ismi ile de anılmaktadır.

Evlenme başvurusu evlenme beyannamesi ile yapılmaktadır.

Yazılı Başvuru (TMK m. 135)

Ev. Yön, m. 17 f. VI. Hükmüne göre; Evlenme isteğine ilişkin bildirim yazılı hale getirilmediği sürece diğer işlemlere başlanılmaz.

Evlendirme memuruna evlenmek isteyenler tarafından fotoğraflı nüfus cüzdanı gösterilmemişse yazılı başvuru kabul edilemez.

Başvuru; kadın ve erkek veya onların vekillerince örneğine uygun olarak düzenlenmiş ve imza edilmiş olan evlenme beyannamesi ile yapılır. Evlenme beyannamesinde yer alan imzaların onaylanması gerekir. Bunun için bizzat başvuru yapılması sırasında kimlik gösterilmesi ile evlendirme memurunun gözetiminde onay verilmesi sureti ile olabildiği gibi, noterden imza sirküsü getirmek sureti ile vekiller tarafından da imza beyannamesi ile evlilik beyannamesi bir arada verilebilir.

Her iki tarafın başvuru sırasında birlikte olması halinde imzaların onaylanması başvuruyu kabul eden memur tarafından yapılır.

Taraflardan birinin bulunmaması ve evlenme beyannamesini imza etmiş olması halinde bu beyannamedeki imzanın onaylanması gerekmektedir. Onaylama işlemi noter tarafından yapılabileceği gibi köy veya mahalle muhtarları tarafından da yapılabilir.

Evlenecekler işçi veya memur iseler beyannamedeki imzanın dairesi amirlerince onaylanmış olması şarttır.

Sözlü Başvuru (TMK m. 135)

TMK m. 135. Hükmüne göre; “Evlenme başvurusu evlenecek olan kadın ve erkek tarafından evlendirme memurluğuna yazılı olarak yapılabileceği gibi sözlü olarak da yapılabilir.”

Ev. Yön. m. 18 f. V. Hükmüne göre; “Evlenme başvurusu sözlü olarak yapılmışsa sözlü başvuru evlendirme memuru huzurunda evlenme beyannamesine geçirilerek taraflarca imzalanır. Evlendirme memurları tarafından da imzalar tasdik edilir.”

İmza Atamayanlar

Ev, Yön. m. 19 f. I  Hükmüne göre; “Evlenmek için başvuranlar imza atamayan olduğu takdirde, imza edeceği yerlere sol elinin işaret parmağının izi alınır. Varsa kendi adına kazılı bulunan mührü de basılır.

Yine Ev, Yön. m. 19 f. I Hükmüne göre; Başvuruda bulunanın sol el işaret parmağı yoksa parmak İzi sırası; başparmak, orta parmak, yüzük parmağı ve küçük parmak şeklindedir. Eğer sol elinin parmakları eksikse, parmak izi sırasına göre mevcut olan parmağın izi alınır. Sol elin olmaması halinde sağ el için, sol elde belirtilen işlem uygulanır ve bu durum beyanname üzerinde açıklanarak evlendirme memurunca imza edilip mühürle tasdik edilir.

Sağır ve Dilsizler

Evlenmek için başvuranlar sağır ve dilsiz ise bu kişiler evlenmeye dair İsteklerini özel işaretlerle belirlemeleri gerekir. Başka bir anlatımla İrade açıklaması özel işaretle yapılır. Bunun için geçerli olan işaret dilini de kabul edilebileceği yönetmelik içinde olmasa bile genelde ile yetkililere bildirilmiştir.

Evlenme başvurusu sırasında ihtiyaç duyulduğu takdirde işlem bu özel işaretlerden anlayanlar aracılığıyla sonuçlandırılır. Bu gibi hallerde aracılık yapanların da imzalan alınır.

Yurt İçinde Yapılan Evlendirme

Yurt içinde Yapılan Evlendirme (5490 SK m. 23)

5490 sayılı Kanun m. 23 f, I.  Hükmüne göre; Evlendirme işlemini yapanlar; evlenmenin yapıldığı tarihten itibaren on gün içinde düzenlenecek evlenme bildirimini nüfus müdürlüğüne göndermekle yükümlüdür.

5490 sayılı Kanun m. 23 f, I. Mülga 743 sayılı Türk Kanunu Medenisinin yürürlüğe girdiği 4.10.1926 tarihinden önce eski hükümlere göre yapılıp da halen nüfus kütüklerine tescil edilmemiş olan evlenmeler ilgililerin mahkemeden karar almaları suretiyle aile kütüğüne tescil edilir.

Evlendirme Yönetmeliği Madde 32 f. I. Altında yapılan düzenlemelere göre de; yetkili Türk makamları önünde yurt içinde yapılan evlenmeler; evlenmenin yapıldığı tarihten itibaren on gün içinde usulüne uygun olarak düzenlenecek evlenme bildirim formu ile o yerin nüfus müdürlüğüne bildirilir.

5490 sayılı Kanun m. 23 f, I.  Hükmüne göre; İlçe nüfus müdürlüğüne gönderilen evlenme bildirimleri hakkında mevzuata göre gerekli işlemler yapılır. İşlem yapılan yerin nüfus müdürlüğü de tescil etmekle yükümlüdür.

Evlilik kaydının bir süre sicile işlenememesi evliliğin iptali nedeni değildir.

“..Davacı, F..t K….ş ile evlenmesi nedeniyle nüfusta baba hanesindeki nüfus kaydının kapatıldığını, ancak evlendiği kişinin de nüfusta “ölü” olarak kayıtlı olması nedeniyle kendi kaydının F…t’ın nüfusuna nakledilemediğinden boşlukta kaldığını ileri sürerek; baba hanesindeki “kapalı” kaydın eskisi gibi “açık” hale getirilmek suretiyle nüfus kaydının düzeltilmesini istemiştir. Yerel mahkemenin davanın kabulüne dair kararı davalı nüfus idaresi temsilcisi tarafından temyiz edilmiştir. Davacı ile F…t K…ş’ın Karşıyaka Evlendirme Memurluğunda 14.02.2000 tarihinde evlenme töreni yapılarak (TMK.md.142) resmen evlendikleri ve bu evlilik nedeniyle davacının baba hanesindeki kaydının kapatılıp, evlenerek gittiği yerin; Mihalıççık İlçesinin Dinek Köyü, cilt: 16, hane:237 olarak nüfus kaydında gösterildiği dosya kapsamından anlaşılmaktadır.

Dairemizin 19.10.2009 tarihli geri çevirme kararı üzerine dosyaya eklenen Mihalıççık İlçe Nüfus Müdürlüğünün 16.11.2009 tarihli yazısı ve bu yazıya ekli nüfus kayıt örneğinden; davacının evlendiği F…t K…ş’ın ölüm nedeniyle kapalı olarak gözüken yanlış kaydının idarece açık olarak 04.09.2007 tarihinde düzeltildiği ve bu kişinin “sağ” olarak nüfusta kayıtlı olduğu görülmektedir.

Bu durumda davacının nüfus kaydının, evlendiği kişi olan F…t K….ş’ın nüfusuna taşınarak evlenme kaydının işlenmesinin önünde yasal bir engel kalmamıştır. Nüfus sicilindeki idari hata nedeniyle evlilik kaydının bir süre sicile işlenememesi evliliğin iptali nedeni değildir. Kaldı ki, evlenmenin iptaline veya boşanmaya İlişkin bir dava da bulunmamaktadır. Gerçekleşen bu durum karşısında davanın reddi gerekirken, kabulü doğru görülmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.” Y2HD, 12.04.2010,2***8-7***0

5490 sayılı Kanun m. 23 f.II. hükmüne göre; Evlenen kadının kaydı kocasının hanesine taşınır. Kocası ölen kadın yeniden evlenmedikçe ölen kocasının aile kütüğünde kalır. Ancak dilerse babasının kütüğüne dönebilir.

Evlenmenin Şekli Koşulları

EVLENMENİN ŞEKLİ KOŞULLARI (TMK m. 134-144)

Evlenme ehliyetinin bulunması ile evlenme engellerinin bulunmamasını içeren evlenmenin maddi koşullan konusunda gerekli açıklamalarda bulunmuştuk. Evlenmenin geçerliliği için sadece maddi koşulların gerçekleşmesi yeterli değildir. Evlenmenin geçerliliği için şekli koşulların da gerçekleşmesi gerekir.

Geçerli bir evlilik için yapılan evlenme başvurusu ile evlenme töreni sırasında uygulanacak şekli koşullar hakkında da açıklamalarda bulunma gereği vardır.

Evlenme töreninden sonra ise aile cüzdanı verilmesi ve evlenme kütüğüne kayıt işlemi gerçekleştirilmektedir.

GENEL OLARAK

Bilindiği üzere evlenme, çok sıkı şekil şartlarına bağlanmıştır. Bu kadar sıkı şekil şartlarını öngörmenin sadece evlenecekler açısından değil aynı zamanda doğacak çocuklar açısından da büyük bir önemi bulunmaktadır.

Evlenme Başvurusunu İnceleme Usulü

Evlenme Başvurusunu İnceleme Usulü

Evlendirme memuru, evlenme başvurusuna ilişkin evlenme beyannamesi ve buna eklenmesi gereken belgeleri İnceler.

Evlenme Beyannamesinin Evlendirme Yönetmeliğindeki tanımı; “Evlendirme Yönetmeliği hükümlerine göre doldurulan ve aksi ispat edilinceye kadar doğruluğu kabul edilen evlenmek istenildiğine dair başvuru belgesi.” Şeklinde geçer.

İnceleme mevzuatta öngörülen inceleme usulüne göre yapılır.

Yazışma Usulü

Evlendirme işlerinde kullanılacak olan defter, form ve basılı kâğıtlar Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğünce örneği ve standarda uygun olarak hazırlanır.

Evlendirme Yönetmeliği hükümleri uyarınca düzenlenmesi gereken evlenme beyannamesi ve diğer belgeler Bakanlıktan izin almak şartı ile bilgisayar ortamında düzenlenebilir. Bu form ve belgeler damga resminden ve her türlü harçtan muaftır.

Yazışma

Evlendirme Yönetmeliği Madde 37 f.I hükmüne göre; “Evlendirme memurlukları kendi aralarında doğrudan yazışma yapacakları gibi nüfus idareleri ile de doğrudan yazışma yaparlar.”

Evlendirme memuru, belediye bulunan yerlerde belediye başkanı veya bu İşle görevlendireceği memur, köylerde ise muhtardır.

İçişleri Bakanlığı il nüfus ve vatandaşlık müdürlüklerine, nüfus müdürlüklerine ve ilgili dış temsilciliklere evlendirme memurluğu görev ve yetkisi verebilir.

Evlenme Başvurusunun yapılacağı yerler ile ilgili Evlenme Başvurusu Yetkililerini öğrenmek için “Başvuru Makamı” isimli yazımıza buradan ulaşabilirsiniz.

Yurt dışında yapılacak evlenmeler için Türk konsoloslukları da ilgili nüfus idareleri ile doğrudan yazışma yapabilirler.

Evlenme İşlemleri ile ilgili olarak gerekli olduğu için istenilen her türlü bilgi ve belgeler aynı gün içinde gönderilir.

Evlenme ehliyet belgesinin gönderilmesi telgrafla istenebilir, ancak belgeler bu yolla gönderilemez. Yönetmelik de evlenme başvurusu dosyasının içerisinde her türlü belgenin aslı olması gerektiği Kopya belgelerinde Onaylı ve tasdikli olması gerektiği düzenlenmiştir. Bu nedenle telgrafla örnek veya ehliyet belgesi gönderilmez.

Kullanılacak Belgeler

Evlendirme Yönetmeliği Madde 38 f. I hükmüne göre; “Evlenme işlemlerinde, Nüfus ve Vatandaşlık işleri Genel Müdürlüğünce hazırlanan belgeler kullanılır.

Konsolosluklar, evlenme ehliyet belgesi istenmesi işini çabuklaştırmak amacıyla ilgililerden, üzerinde adres yazılı zarf ve gidiş dönüş posta işinde kullanılmak üzere uluslararası posta kuponu isteyebilirler.

Kullanılacak Defterler

Evlendirme Yönetmeliği Madde 39 f. II hükmüne göre; “Evlendirme memurlukları gelen ve giden evrakı kayıt etmek zorundadırlar. Bu iş için bastırılmış ve idare amirince tasdik edilmiş kayıt defterleri kullanılır.”

Evrak dağıtımında ve tesliminde teslim alanın imzası alınarak evrak zimmet defteri kullanılır. PTT idaresine teslim edilen evrak için ise posta zimmet defteri kullanılır. Posta zimmet defterinin İlgili bölümlerinin doldurulmuş ise alt kısmının amirce tasdik edilmiş olması şarttır.

İnceleme Konusu

Evlenme talebine dair form beyanname (Evlenme beyannamesi) ve belgeleri alan evlendirme memuru aşağıdaki konularda incelemesini gerçekleştirir;

  • Evlenme dilekçesinin usulüne göre doldurulup doldurulmadığı
  • Evlenme dilekçesinin imza edilip edilmediği (İmza atamayanlar İçin yapılacak işlem hakkında “Evlenme Başvurusu Şekli” yazımızda bilgi verilmiştir.)
  • Evlenme ehliyet belgesi istenilmişse bu belge ile nüfus cüzdanı arasında bir fark olup olmadığı,
  • Evlenme ehliyet belgesi ile nüfus cüzdanı arasında farklılığın kişide hataya sebebiyet verecek nitelikte olup olmadığı,
  • Yaş dolayısıyla rızanın söz konusu olduğu hallerde ana, baba veya vasinin rızası veya mahkemenin izninin bulunup bulunmadığı,
  • Başvuruda bulunanlardan nüfus cüzdanları istenerek kimlik kontrolünün yapılması

Noksanların Tamamlanması

Evlendirme memuru, evlenme başvurusuna ilişkin evlenme beyannamesi ve buna eklenmesi gereken belgeleri incelediğinde bir noksanlık görürse bunu tamamlanmasını sağlar,

Evlenecekler Tarafından Tamamlama

TMK m. 137 f. I. Hükmüne göre; “Evlendirme memuru, evlenme başvurusunu ve buna eklenmesi gereken belgeleri incelediğinde belirlediği noksanlık taraflarca tamamlanacak nitelikte ise bu noksanlık evlenecek olanlara evlendirme memuru tarafından tamamlattırılır.”

Ev. Yon. m. 12 f. IV. Hükmüne göre; Örneğin evlenme ehliyet belgesinin tarafların uyruğu bulunduğu devlet makamlarından bizzat temin edilmesi esastır.

Bunun mümkün olmaması halinde bu belge evlendirme memurları tarafından Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü aracılığı ile de istenebilir

Evlendirme Memuru Tarafından Tamamlama

Evlenme başvurusunu ve buna eklenmesi gereken belgelerin incelenmesi sonucu başvuruda görülen noksanlık eğer evlendirme memuru tarafından tamamlanacak nitelikte ise bu noksanlık evlendirme memuru tarafından tamamlanır.

 

Yurt Dışında Yapılan Evlendirme

Yurt Dışında Yapılan Evlendirme (5490 SK m. 24)

Yurt dışında yapılan evlendirme, yetkili Türk makamları önünde yapılmış olabileceği gibi yetkili yabancı makamları önünde de yapılmış olabilir.

Yetkili Türk Makamları Önünde

Evlendirme Yönetmeliği Madde 32 f.II. hükmüne göre; Büyükelçilik, başkonsolosluk ve konsolosluklar tarafından yapılan evlenmeler, evlenmenin yapıldığı tarihten itibaren otuz gün içinde ilgili nüfus müdürlüklerine bildirilir.

5490 sayılı Kanun Madde 23 f.III. hükmüne göre; Dış temsilciliklerce yapılan evlenmeler, evlenmenin yapıldığı tarihten itibaren otuz gün içinde nüfus müdürlüklerine bildirilir.

Yetkili Yabancı Makamları Önünde

Yurt dışında yabancı yetkili makamlar önünde Türk vatandaşı kadın ve erkeğin yaptığı evlenmeler, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu hükümlerine uygun olmak ve butlanla batıl olmayı gerektiren bir sebep bulunmamak kaydıyla geçerlidir.

Türk Dış Temsilciliğine Bildirim

Evlendirme Yönetmeliği Madde 11 f. II. hükmüne göre;

Yurt dışında yabancı yetkili makamlar önünde her iki tarafında Türk vatandaşı olması durumunda, kadın ve erkeğin yaptığı evlenmeye ilişkin bildiriminin Türk vatandaşı erkek tarafından yabancı yetkili makamdan alınacak belgenin evlendirme tarihinden itibaren en geç otuz gün içerisinde en yakın konsolosluğumuza verilmesi veya gönderilmesi suretiyle yapılması zorunludur.”

Evlendirme Yönetmeliği Madde 11 f. II. hükmüne göre;

Yurt dışında yabancı yetkili makamlar önünde yapılan evlenmede eşlerden sadece birisi Türk vatandaşı ise bildiriminin Türk vatandaşı olan eş tarafından yabancı yetkili makamdan alınacak belgenin evlendirme tarihinden itibaren en geç otuz gün içerisinde en yakın konsolosluğumuza verilmesi veya gönderilmesi suretiyle yapılması zorunludur.”

Eğer evlenmenin yapıldığı yerde ve yakınında Türk konsolosluğu yoksa bu takdirde bildirim, yabancı yetkili makamdan alınan resmi belgenin yurtiçinde Türkçeye çevrilip Dışişleri Bakanlığınca onandıktan sonra Genel Müdürlüğe veya ilgili nüfus idaresine verilmesi suretiyle yapılır.

Yabancı yetkili makamlardan alınan belge, Devletimizin de taraf olduğu uluslararası sözleşme hükümleri uyarınca düzenlenmiş çok dilli bir belge ise başkaca bir işleme tabi olmaksızın gereği yapılır.

Yabancı belgelerin onaydan muaf tutulmasına dair taraf olduğumuz uluslararası sözleşme hükümleri saklıdır.

Türk Dış Temsilciliğinden İlgili Birime Bildirim

Evlendirme Yönetmeliği Madde 32 f. III hükmüne göre; Yurt dışında yabancı yetkili makamlar önünde yapılan evlenmeler, dış temsilciliklerimize intikal ettirildiği takdirde, usulüne uygun olarak düzenlenmiş evlenme bildirimi formu ile otuz gün içerisinde erkeğin kayıtlı olduğu ilçe nüfus müdürlüğüne bildirilir.

Evlendirme Yönetmeliği Madde 32 f. III hükmüne göre; Yurt dışında yabancı yetkili makamlar önünde yapılan evlenen erkek yabancı uyruklu ise bildirim kadının kayıtlı olduğu ilçe nüfus müdürlüğüne yapılır.

Bu evliliklerin koca, kocanın yabancı olması halinde kadın tarafından en geç otuz gün içerisinde evlenmeyi yapan yabancı makamdan alınmış belgenin o yerdeki dış temsilciliğe verilmesi veya dış temsilciliğe gönderilmesi suretiyle yapılır. Beyanı alan dış temsilcilik evlenme bildirimini usulüne göre düzenleyerek nüfus müdürlüklerine göndermekle yükümlüdür.

O yerde dış temsilcilik bulunmadığı veya dış temsilciliğe bildirimde bulunulamadığı takdirde, evlenme bildirimi; yabancı makamlardan alınan evlenme belgesinin Türkçeye çevrilip usulüne göre onaylanmış ve Dışişleri Bakanlığınca tasdik edilmiş olması şartıyla yurt içinde nüfus müdürlüğüne verilmek suretiyle de yapılabilir. Bu belgeye dayanılarak düzenlenecek evlenme bildirimi ile kütüğe tescil işlemi yapılır.

Olağan Dışı Evlenme Yaşının Altında Evlilik Yapılması

Olağan Dışı Evlenme Yaşının Altında Evlilik Yapılması

Hangi şekilde olağanüstü durum ve pek önemli bir sebep gerçekleşirse gerçekleşsin onaltı yaşını doldurmamış olan erkek veya kadınının evlenmesine izin verilemez. Olağan dışı evlenme yaşının altında olmalarına ve olağan dışı evlenmeye izin kararı bulunmamasına rağmen örneğin 9 yaşlarında olan erkek ve kadın evlenirse ne olacaktır?

Bilindiği üzere TMK m. 145 b. 2 hükmüne göre; eşlerden birinin evlenme sırasında sürekli bir sebeple ayırt etme gücünden yoksun bulunması durumunda evlenme mutlak butlanla batıldır.

Gerek olağan evlenme yaşı ve gerekse olağan dışı evlenme yaşı evlenme olgunluğu düşünülerek belirlenmiştir. Belirlenen yaş altı evlenme, sürekli bir sebeple ayırt etme gücünden yoksun bulunma ile eş değerli olduğundan olağan dışı evlenme yaşının (16 yaş) altında yapılan evlilikler de mutlak butlanla batıl sayılmalıdır.

Olağan dışı evlenme yaşına (onaltı yaş) ulaşmış ancak olağan evlenme yaşına (onyedi yaş) erişilmemişse; TMK m. 124 f, II. hükmüne göre; olağan dışı evlenmeye izin kararı mevcut bulunmadan evlenme yapıldığı İçin bu evlilikler de mutlak butlanla batıl sayılmalıdır.

Butlan kararı verilmeden önce olağan evlenme yaşına ulaşılarak ayırt etme gücü sonradan kazanılırsa ne olacaktır? Bu gibi ayırt etme gücünün sonradan kazanılması hallerinde, TMK m. 147 f. II hükmüne göre; mutlak butlan davasını yalnız ayırt etme gücünü sonradan kazanan eş açabilir.

Diğer bir deyişle evlenme ayırt etme gücünün sonradan kazanılması durumunda mutlak butlan davasını yalnız ayırt etme gücünü sonradan kazanan eş açabilir. Eğer hem kadın hem erkek olağan evlenme yaşının atlında evlenmişse ikisi de dava açabilir.

Bu durumda dava hakkının yalnız ayırt etme gücünü sonradan kazanan eşe verilmesi mutlak butlan davasının nisbi butlana dönüştüğünün bir göstergesidir.

Butlan kararı verilmeden önce eşlerin olağan evlenme yaşını doldurmalarına rağmen kendileri tarafından bir dava açılmamışsa yasal temsilci nisbi butlan sebebiyle evlenmenin iptalini dava edebilir. Ancak bu suretle evlenen kimse sonradan onsekiz yaşını doldurmak suretiyle ergin olur, kısıtlı olmaktan çıkar veya karı gebe kalırsa evlenmenin iptaline karar verilemez.