İşçilik alacakları ve alacağın masa borcu kabulu

“iş davası” örnekleri; İşçilik alacakları ve alacağın masa borcu kabulu

Uyuşmazlık, varlığı ve miktarı konusunda tartışma bulunmayan, işçilik alacağının masa borcu olarak kabul edilip edilmeyeceği noktasında toplanmaktadır. Bu davada iş mahkemelerinin görevli olmadığı, genel mahkemelerin görevli olduğu anlaşıldığından yerel mahkemenin görevsizlik kararı vermesi gerekir

“Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının talep ettiği, müflis şirkette çalıştığı 10/05/1993-02/06/2003 dönemine ilişkin işçilik alacaklarının, iflâs alacağı mı yoksa masa borcu mu olduğu, bu bağlamda yerel mahkemenin bu davada görevli olup olmadığı noktasında toplanmaktadır. Dosyadaki tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde; a)Davacının, 10/05/1993-02/06/2003 tarihleri arasında, K.T.Entegre Tavukçuluk San.ve Tic.A.Ş.’de çalıştığı, iş akdinin 2003 tarihinde, ekonomik kriz nedeniyle bu şirket tarafından feshedildiği, davacının bu şirkette çalıştığı döneme ilişkin işçilik hak ve alacaklarının ödenmediği, bu durumun işveren olan K.T.Entegre Tavukçuluk San.ve Tic.A.Ş. tarafından da kabul edildiği, b) K.T. Entegre Tavukçuluk San.ve Tic.A.Ş. hakkında, Ankara 3. Asi iye Ticaret Mahkemesinin 2004/49 esas numaralı dosyası ile iflâs kararı verildiği ve 18/03/2005 tarihinde iflâsın açıldığı, iflâs ve tasfiye işlemlerinin Ankara 21.İcra-İflâs Müdürlüğünün 2005/12 esas numaralı dosyası üzerinden yürütüldüğü, c)Davacının talep ettiği, K.T.Entegre Tavukçuluk San.ve Tic.A.Ş.’de çalıştığı döneme İlişkin ödenmeyen işçilik alacağının, İflâs İdare Memurluğunun 13/12/2005 tarih ve 203 numaralı kararı ile iflâsta düzenlenen sıra cetvelinin 1.sırasına iflâs alacağı olarak kayıt ve kabulünün yapıldığı, d)Davacının, müflis şirketin boş olan tesislerinin korunması için iflâs idaresi tarafından 01/03/2006 tarihinde bekçi olarak işe alındığı, bu son iş akdinin iflâs idaresi tarafından 14/06/2007 tarihinde feshedildiği, bu döneme ilişkin (01/03/2006-14/06/2007 dönemine  ilişkin) davacının hak etmiş olduğu tüm işçilik hak ve alacaklarının, masa borcu olarak kabul edilerek, eksiksiz bir şekilde davacıya ödendiği anlaşılmaktadır. Konuyla ilgili mevzuat hükümlerinin incelenmesinde; a)İİK.166. maddesi ile 218 ve 219 uncu maddelerinde, iflâs kararının iflâs dairesine bildirileceği, bu bildirim üzerine iflâs dairesinin müflisin mallarının korunması için gerekli tedbirleri alacağı ve defter tutmaya başlayacağı, iflâs dairesinin defter durumuna göre, ya tasfiyenin tatiline karar vereceği veya basit tasfiye usulünü uygulayarak tasfiye yapacağı yahut da deftere kaydı yapılan mallar ve hakların değeri adi tasfiye masraflarını karşılamaya yetecek ise adi tasfiye usulü-ile tasfiyenin yapılacağını ilan edeceği belirtilmiştir. b)Yirıe İİK’da, müflisten alacaklı olanların, iflâs masasından, iflâs alacaklarını ve masa borçlarını talep edebileceği belirtilmiştir. Tasfiye sırasında düzenlenen sıra cetveline, yukarıda belirtilen alacaklardan sadece iflâs alacakları ile yasada düzenlenen diğer bir kısım alacakların kaydedilebileceği, masa borçlarının, sıra cetveline geçirilmeyeceği, masa borçları için sıra cetvelinden ayrı bir pay cetveli düzenleneceği de öngörülmüştür. Masa borcuna örnek olarak, iflâs idaresinin tasfiye işlemlerini yürütebilmek için bir yer kiralaması sonucunda oluşan kira borcu gösterilebilir. Bu borç masa borcu olup, sıra cetveline geçirilmez. Bir masa borcunun, iflâs idaresince iflâs alacağı olarak, sıra cetveline geçirilmesi durumunda, masa aleyhine genel mahkemelerde dava açılabileceği teoride kabul edilmiştir. c)Adi tasfiye usulünde, İİK.219 ve devamı maddeleri uyarınca, tasfiyenin adi tasfiye usulünce yapılacağı ilan edilir, ilanda müflisten alacaklı olanlara ve istihkak iddiası bulunanlara, ilandan itibaren bir ay içinde alacaklarını ve istihkak iddialarını kaydettirmeleri ve delillerini vermeleri gerektiği belirtilir. İflâs idaresi, masaya bildirilen her türlü alacağın mevcut olup olmadığını, ne oranda mevcut olduğunu, alacağı yazdıran kişinin o alacağın gerçek alacaklısı olup olmadığını ve alacağın imtiyazlı olup olmadığını, imtiyazlı ise sırasının ne olduğunu araştırıp tespit eder. İflâs idaresinin yaptığı inceleme sonucu kabul edilen her alacak tespit edilen sırasına göre sıra cetveline kaydedilir. Kabul edilmeyen alacaklar da ret sebepleri ile birlikte sıra cetvelinde gösterilir. d)İİK.235. maddesinde sıra cetveline itiraz düzenlenmiştir. Maddenin birinci fıkrasında, sıra cetveline itiraz edenlerin, cetvelin ilanından itibaren 15 gün içinde iflâsa karar verilen yerdeki ticaret mahkemesine dava açmaya mecbur olduğu belirtilmiştir. İkinci fıkrasında, itiraz eden talebinin haksız olarak ret veya tenzil edildiğini iddia ederse yukarıda belirtilen davanın masa aleyhine açılacağı, başkasının kabul edilen alacağına veya ona verilen sıraya itiraz etmesi hâlinde ise davanın o alacaklı aleyhine açılacağı öngörülmüştür. Maddenin son fıkrasında, eğer itiraz alacağın esasına ya da miktarına yönelik olmayıp yalnızca sıraya ilişkin ise itiraz edenin şikâyet yoluyla icra mahkemesine dava açacağı belirtilmiştir. e)İİK.248. maddesinin başlığı “İflâs masrafları ve masa borçları” şeklindedir. Bu düzenlemeye göre, iflâs masrafları İflâs alacaklarından önce ödenecektir. Düzenlemede her ne kadar masa borçlarından bahsedilmemişse de uygulamada ve teoride masa borçlarının iflâs alacaklarından önce Ödeneceği kabul edilmektedir. İflâs masraflarına örnek olarak, iflâs kararının ilanı ve gereken yerlere bildirilmesi için yapılan masraflar, defter tutma, malların korunması ve satışı için yapılan masraflar gösterilebilir. İflâs masrafları ve masa borçlarının, iflâs alacaklarından önce ödeneceğini yukarıda belirtmiştik. İflâs masrafları ile masa borçlarının hangisinin önce ödeneceği konusunda yasa da bir açıklık yoktur. Ancak bir kez daha belirtelim, iflâs masrafları ve masa borçları her halükarda iflâs alacaklarından önce ödenecektir. Ayrıca, iflâs masrafları ile masa borçlarından masanın sorumlu olduğu, bu alacaklardan müflisin sorumlu olmadığı uygulamada ve teoride kabul edilmiştir. Bir alacağın masa borcu mu yoksa iflâs alacağı mı olduğu konusunda uyuşmazlık çıkar ise bu uyuşmazlık hangi mahkemede giderilecektir? Varlığı ve miktarı konusunda bir uyuşmazlık bulunmayan İflâs idaresince iflâs alacağı olarak kabul edilen alacağın masa borcu olduğu iddia edilirse şikâyet yoluyla tetkik merciinde değil, iflâs masası aleyhine genel mahkemelerde dava açılması gerektiği, bu davada görevli mahkemenin itiraz edilen alacak miktarı esas alınarak tayin edilmesi gerektiği öğretide kabul edilmiştir. Somut olayda, davacı müflis K.T. Entegre Tavukçuluk San. ve Tic.A.Ş. nezdinde çalıştığı döneme ilişkin ödenmeyen işçilik alacağının tahsili için iflâs idaresine başvurduğunu, başvuru üzerine iflâs idaresinin 13/12/2005 tarih ve 203 numaralı kararı ile alacağının, iflâs alacağı olarak, sıra cetvelinin l.sırasına kayıt ve kabulünün yapıldığını, ödenmeyen ve yukarıda miktarı belirtilen işçilik-hak ve alacaklarından son işveren olan iflâs idaresinin sorumlu olduğunu iddia edip, ödenmeyen işçilik alacağının tahsilini talep etmiştir. Davalı ise davacının müflis şirkette çalıştığı döneme ilişkin hak ettiği ve ödenmeyen işçilik hak ve alacaklarının “masa borcu” olarak kabul edilemeyeceğini, zira bu dönemde, davacıyı iflâs idaresinin çalıştırmadığını, bu alacakların “iflâs alacağı” olduğunu ve sıra cetvelinin 1.sırasına kaydının yapıldığını savunarak, davanın reddini istemiştir. Yukarıda yapılan tespitler kapsamında somut olay değerlendirildiğinde uyuşmazlık, varlığı ve miktarı konusunda tartışma bulunmayan, işçilik alacağının masa borcu olarak kabul edilip edilmeyeceği noktasında toplanmaktadır. Bu uyuşmazlığın genel mahkemelerde çözülmesi gerektiği, genel mahkemenin önüne gelen bu uyuşmazlıkta varlığı ve miktarı tartışmasız olan bu alacağın, iflâs alacağı mı yoksa masa borcu mu olduğu konusunda bir tespit hükmü vermesi gerekmektedir. Dolayısı ile bu davada iş mahkemelerinin görevli olmadığı, genel mahkemelerin görevli olduğu, yerel mahkemenin görevsizlik kararı vermesi gerekirken yargılamaya devamla hüküm tesis etmesinin hatalı olduğu anlaşılmış olup bu husus bozmayı gerektirmiştir…” Y9HD, 09.05.2012 tarih, 7**8/1***7 E.K.

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s